Pasen 2015 en een jaar voorbij!

Vrolijk Pasen 2015 ! God Påske 2015!

Vanochtend hebben we een lekker ontbijtje genuttigd  De kinderen zijn daarna op zoek gegaan naar paas-eieren. Een vrolijk start en een terugblik op afgelopen jaar. Vorig jaar zochten we nl. paaseieren in de tuin...en nu ligt er nog teveel sneeuw. Toen viel Pasen op 21 april, dus een flink stuk later. 

We hebben de eieren dit jaar maar in de woonkamer verstopt.

De afgelopen weken zijn er niet veel spannende dingen gebeurd.

Op vrijdag 20 maart was er de gedeeltelijke zonsverduistering. Precies op dìe dag had de school bedacht om een dagje met alle leerlingen van het volwassen-onderwijs naar Savalen te gaan. Ik ga nog maar één dag in de week naar school, omdat ik de andere dagen aan het werk ben, maar het is leuk om iedereen uit mijn klas weer te zien en spreken. Je ziet elkaar ook even op een andere manier, en dat is erg grappig met al die 'Afrikanen' in de sneeuw. Dit jaar ook een aantal mannen en vrouwen die dit voor het eerst mee maken, en na een onwennig start gaan ze uiteindelijk toch allemaal joelend en glijdend van de sneeuwhelling.


Met een klein groepje hebben we een tochtje op de skies gemaakt, terwijl het steeds donkerder werd. Achter mij zie je nog nèt de zon die weer terug komt na de verduistering. Daarna was het lunchpauze met broodjes en worstjes van de grill.

'Onze Jan', van de paardenstal in Savalen, was er ook weer met zijn paarden. We mochten weer een klein tochtje maken met de paardenkar. Daarna ben ik nog een paar keer de helling af gegleden op een mat. Je voelt je weer even helemaal kind, en dat is heerlijk na een inspannende werkweek!

Wat het weer betreft: dat kan alle kanten op. De ene dag zit je in je trui buiten te genieten van het zonnetje, terwijl de sneeuw langzaam wegdooit:

De andere dag valt er weer een nieuw laagje verse sneeuw. Deze auto is trouwens één van de auto's van mijn werk, waarmee we door de hele regio rijden. 
André is begonnen met een proefbrouwsel en heeft in de wasruimte de verwarming wat hoger gezet. Het bier is goed begonnen met gisten, wat te zien is aan de bubbels die uit dat dingetje komen, die bovenop de brouwemmer staat. (Dat dingetje is een waterslot, weet ik nu...).

Waterslot

Tijdens de gisting zal er koolzuur ontstaan. Deze koolzuur moet weg kunnen, daarom moet in het deksel van het gistvat, een waterslot zitten. Watersloten zijn er in de vorm van een 'S', of twee over elkaar geschoven bekers. In het waterslot wordt dan wat water gedaan. Door deze watersloten kan het koolzuur uit het vat ontsnappen zonder dat er lucht en infecties van buiten in het vat kunnen komen.
Sommige amateurbierbrouwers, doen bijvoorbeeld jenever in het waterslot i.p.v. water. Dit om er helemaal zeker van te zijn dat bacteriën het bier niet kunnen bereiken via het waterslot.

Gistperiode

De gisting komt dan op gang. Na een aantal uren staat er een laagje schuim op het bier. Na ongeveer 24 uur zal het bier flink gaan gisten, dit wordt de hoofdgisting genoemd. Meteen zal dan duidelijk worden waarom een gistvat ruim bemeten moet zijn, er zal dan een flinke schuimlaag ontstaan. Als de gisting later op gang komt, heb je te weinig gist toegevoegd of heb je het wort onvoldoende belucht. Afhankelijk van het gist, de hoeveelheid zuurstof in het wort, de temperatuur, enz. kan de hoofdgisting ongeveer 3 tot 7 dagen duren.

Op zaterdag 28 maart zijn we een dagje naar Røros geweest voor wat kleine inkopen en hebben we weer lekker gepauzeerd bij de bakkerij. We moesten tenslotte ook een beetje vieren dat we al (bijna) één jaar in Noorwegen wonen.

Zondag was het echt één jaar geleden dat we in het vliegtuig stapten naar Noorwegen. Dit hebben we nog bescheiden geviert met een lekkere chocoladekake van André. Zèlf hoeft hij het niet, maar hij is héérlijk!

 De jongens hadden heel de week van 27 maart toten met 7 april vrij van school. De paasvakantie is dè vakantie voor de meeste Noren om naar hun hut te trekken en te skieën. André en ik hadden de laatste dag van maart ook allebei vrij en omdat het goed weer was, zijn we een klein tochtje gaan maken. Niet op de ski's, want daar hebben beide knullen geen zin meer in, maar gewoon een beetje door de bossen struinen, over bevroren riviertjes.

Niet ver van de basisschool is er een overdekte grillplaats/schuilhut, 'gapahuk Luna'. Hier waren Niels en André al een keertje geweest op een klassenavond om naar sterren te kijken. We hebben een klein vuurtje gestookt, worstjes gegrild, gespeeld en een tijdje genoten van niks doen.

 

 Prachtige plek met weer eens gelegenheid om een paar hele leuke foto's van de jongens te nemen!

 Daarna zijn we door het veld terug naar de auto gelopen. Een klein stukje, maar een groot avontuur door de diepe sneeuw.

Op één april hebben we, volgens goed gebruik, elkaar heel dag dag geprobeerd in de maling te nemen. Maar we hebben ook serieuze dingen gedaan, zoals paaseieren verven:

Na een week in de brouwemmer was het tijd om flesjes te gaan vullen: 62 stuks! Waarschijnlijk is het alcoholpercentage rond de 5%. André heeft veel werk gehad aan het afsluiten van de flesjes met kroonkurken. Volgende keer heeft hij liever beugelflesjes. Donaties zijn welkom! Fam. Heijdra heeft een héle grote auto met caravan, en die komen deze zomer naar ons toe! 
Daarnaast is kwekerij Van Dijk ook begonnen met het opkweken en stekken van onze groente en fruitvoorraad. En wel in de wasruimte, naast de flesje bier die nog staan 'na-te-gisten'. Helaas even geen plek voor onverwachte logées.


Af en toe krijgen we visite van een kat die hier in de buurt rond loopt. Een andere buurvrouw heeft al een oproepje op facebook geplaatst, maar de eigenaar is nog niet gevonden. Het is een kat die gewend is aan mensen, je kunt haar makkelijk aaien en oppakken. En waarschijnlijk ook gewend met andere katten, want ze loopt niet weg voor ze. Moortje vindt het allemaal wat minder leuk.

Voor het eerst merk ik dat ik nu familie en vrienden mis, waarbij je gewoon even op bezoek kan gaan, even een kletspraatje of een gezellig avondje tijdens verjaardagsfeestjes. 'Hollandse gezelligheid' noem ik het maar...Er is hier niemand die spontaan aanbelt en even gezellig binnenkomt. Dat weet ik...maar ik mis het nu heel erg. Waarschijnlijk heeft het iets te maken met één jaar hier zijn en alles nu gaan 'herbeleven'?!? Of misschien het voorjaar, dat hier nog lang op zich laat wachten, of.... Het is goed dat ik dinsdag weer aan het werk kan, want van thuis zitten word ik op dit moment niet erg gelukkig.

Gisteren, zaterdag 4 april, begon de dag niet erg zonnig. We besloten om naar Zweden te rijden voor wat inkopen. Daar hing blauwe lucht en een stralende zon!

 

Funäsdalen is een plaats in de gemeente Härjedalen in de provincie Jämtlands Iän in Zweden. Het is een klein plaatsje en ligt aan het meer Funäsdalssjön. De plaats ligt in het skigebied Funäsdalsfjällen met in totaal 122 skipistes en vierendertig skiliften. Je kunt daar dàgen skiën. Dat redt je niet in één dag. De grens met Noorwegen ligt ongeveer twintig kilometer ten westen van de plaats.

 Hoe dichter bij Zweden, hoe zonniger het werd, dus na onze inkopen hebben we een plekje gezocht waar we even konden zitten. Volgende keer moeten we onze ski's meenemen, want je kunt daar hele mooie tochtjes maken. Ook heel veel sneeuwscooters gezien in de buurt van het skigebied. 

 Even genieten van een chocolaatje, en daarna weer snel rollen in de sneeuw!

 

Dat was genieten, zowel van de jongens als van de prachtige omgeving, als van het stralende weer!

En dan besef ik weer hoe gelukkig we zijn dat we deze kans hebben gekregen om hier te wonen en een toekomst op te kunnen bouwen. We hebben de dag gezellig afgesloten met een etentje bij Het Station in Tynset.

Helaas is het vandaag, 1e paasdag minder zonnig, en valt er intussen ook weer wat sneeuw.

Nu gaan we de paasfondue klaar maken en straks lekker met z'n viertjes aan tafel.

Vrolijk Pasen allemaal!

Goed begin van maart: werk!

Na de wintervakantie en het vertrek van m'n moeder en Cok, viel het mij zwaar om school weer op te pakken. Ik moet eerlijk zeggen dat ik me 'down' voelde, omdat ik geen voortgang zag op het gebied van werk. Het leren op school ging erg langzaam, in de klas werd alles 10x uitgelegd, en voor mijn gevoel schoot dat niet erg op. In juni zitten mijn lessen erop en dan? Thuiszitten? Niks voor mij.
Op dinsdag sprak ik met Ute, de Duitse die in mijn klas zit, en zij had precies hetzelfde gevoel. We konden in elk geval even onze frustraties bij elkaar kwijt.
Alsof het zo moet zijn...die donderdag 26 februari kreeg ik een telefoontje van een bedrijf waar ik al 2x eerder op gesprek was geweest: Meskano. Op die vrijdag nogmaals een gesprek gehad en een aanbod om voor 60% te komen werken tot 1 juni, met mogelijkheden voor verlenging van het contract. Wel al direct die maandag 2 maart beginnen. Geen probleem natuurlijk!
Ik wordt begeleider voor mensen die, in opdracht van het arbeidsbureau, een proeftijd in een beschermde werkomgeving aan gaan met behoud van hun uitkering. Dit kan zowel intern bij het sociale werkbedrijf van Meskano, als bij een reguliere werkplek. Het doel is om duidelijk te krijgen voor hoeveel procent ze nog arbeidscapaciteiten hebben.

Maandag 2 maart begonnen...en dat was pittig! Ik merkte dat mijn Noors nog te weinig is om alles te kunnen volgen, zeker cliënten met dialecten uit o.a. Kvikne, Vingelen en Os. Een aantal zijn echte 'stoere' werkers, zoals een grote vrachtwagenbestuurder en een timmerman/bouwvakker, en die praten binnenmonds en grove taal. Het vergt veel concentratie en daarna ben ik gewoon moe. Dus de komende tijd maar vroeg naar bed.

Zondag 8 maart zijn we bij Ingo en Ute op visite geweest in Tylldalen. Zij komen uit Duitsland en zitten ook op de 'Voksenopplæring' in Tynset. Hij één dag in de week, zij vier dagen, omdat ze ook nog geen werk heeft kunnen vinden. Ze hebben een aantal husky's waarmee ze sledetochten maken, en we waren uitgenodigd voor wafels en bier maken. Na de wafels zijn we eerst een eindje gaan wandelen met de drie oudere 'huishonden'. Een aantal van de sledehonden stonden vragend te kijken en te blaffen of ze ook mee mochten, maar ze hadden die dag al een tochtje gemaakt. En omdat het steeds boven nul is, is het eigenlijk al te warm voor ze.

Ook hier veel ijs op de weg door de dooi. Als er geen nieuwe sneeuw meer gaat vallen, zal het snel over zijn met de sledes. Dan pakken ze de quad weer.

Tylldalen is heel mooi en er staan mooie huisjes te koop. Ik zou er zelf niet willen wonen, omdat het aan de schaduwkant van de Tron ligt, wat verder van Tynset en er valt over het algemeen meer regen en sneeuw. Maar, eerlijk is eerlijk, met mooi weer is het er prachtig.

 De jongens hebben zich goed vermaakt met stokken gooien die de honden dan steeds weer terug kwamen brengen. Ze kregen er geen genoeg van...zowel de honden als ook Tygo. 

Op woensdag 4 maart kregen we een brief thuis met de mededeling dat we op maandag 9 maart in Elverum ziekenhuis werden verwacht voor de NF-opvolging van Niels (neurofibromatose). Hier in Noorwegen gaat de planning altijd op het laatste moment schijnbaar, dus ik moest in mijn eerste werkweek al meteen een dag vrij regelen. In plaats van vrij vragen (waar je recht op hebt) heb ik aangeboden om vrijdag te werken, en dit vonden ze erg prettig.
Maandag-ochtend zaten we dus om 6.56 uur in de trein voor een reis van bijna 2-en-een-half uur naar Elverum.

Vanwege vertraging misten we de bus naar het ziekenhuis en moesten even rondvragen en wachten op een andere bus. We waren uiteindelijk een kwartiertje te vroeg, maar werden we al snel bij de dokter binnen geroepen. Niels werd bekeken en onderzocht. De conclusie is dat er op dit moment geen bijzonderheden zijn, maar volgens 'protocol' zal hij nog wel opgeroepen worden voor een MRI-onderzoek van zijn hoofd, en een MRI-onderzoek van zijn nieren om neurofibromen uit te kunnen sluiten. Vanwege zijn bril, zal hij ook nog uitgenodigd worden voor een onderzoek bij de oogarts (hopelijk alles op één dag). Verder wordt hij nog doorverwezen voor een neuro-psychologisch onderzoek in een speciaal centrum in Hamar. Eigenlijk zou dit onderzoek nog in Nederland plaats hebben moeten vinden, maar de oproep hiervoor kwam pas toen we al in Noorwegen waren. Na nog wat bloedprikken (zónder verdovende crème, onze kanjer!) mochten we gaan. Helaas hadden we toen wel de trein gemist van half één en moesten we wachten op de volgende van half vijf! Nuttige met aangename verenigd en we hebben op ons gemak, via het winkelcentrum, naar de trein gewandeld.
Uiteindelijk rond 18.55 weer in Tynset: een dag van ruim 12 uur!

Op woensdag is Tygo altijd vrij van school en omdat het zonnetje zó lekker op de veranda scheen, besloten we om lekker naar buiten te gaan. Beetje gek is dat wel...in Nederland dachten we er nooit aan om met 5 graden boven nul, buiten in het zonnetje te gaan zitten, en hier doen we dat wel. Uit de wind, in de zon wordt het al gauw 20 graden op de veranda. Met een trui aan zit je hier prima, dus we hebben 's middags ook nog buiten gegeten. De buurvrouw kwam nog een praatje maken en is er ook bij komen zitten. Tygo vermaakte zich ondertussen prima met zijn 'hakbijl' in de sneeuw die er nog ligt. 

Dit is genieten!

Op mijn werk gaat het goed. Heel luxe: ik heb ondertussen een eigen kantoor, een eigen laptop en een eigen telefoon (zonder SIM-kaart,dus heel veel kan ik er niet mee...).

Sinds donderdag krijg ik het gevoel dat ik meer overzicht en controle krijg over de werkzaamheden die ik moet doen. Ik heb nu met verschillende collega's mee kunnen kijken, en iedereen werkt op z'n eigen manier. Ze willen allemaal dezelfde methodes gebruiken, maar in de praktijk werkt dit niet zo. Ze proberen er één lijn in te trekken...dus ik zoek mijn eigen weg tussen de regels door. En heel Nederlands: ik heb graag afspraken op papier! Ik heb zin in de komende weken!

Nu eerst weekend: vanochtend keek André uit het badkamer-raam en zag een aantal beestjes op het veld staan. Toen ik even later keek, telde ik 5 kleine reeën die aan het gras aan het peuzelen waren. Het blijft bijzonder om zulke schichtige diertjes zo dichtbij te kunnen zien.

Tygo had vandaag een verjaardagsfeestje van een klasgenootje. Toen Niels meeging om hem weg te brengen, werd hij uitgenodigd om ook te blijven...ja, dat wilde hij wel!
We hadden ook een uitnodiging gekregen van het buurtcomité Moan en Smågardan voor een skidag. Er waren niet zo heel veel buren op komen dagen, waarschijnlijk doordat er veel andere aktiviteiten waren (mooie weer, hyttebezoek, voetbaltoernooi). Met degenen die er wel waren hebben we een leuke, gezellige middag gehad. Er waren ook veel kinderen uit de buurt, dus het was wel jammer dat Niels en Tygo pas later in de middag aansloten.

Na wat drinken en kletsen, begonnen we met een quizrondje. Op de skies (of gewoon lopend) langs zes posten met vragen. (Het wordt me steeds duidelijker dat Noren erg van quizen houden. Er worden zelfs speciale quiz-avonden georganiseerd.) Wij konden niet op alle vragen antwoord geven, maar hebben toch ook bij een aantal onderwerpen goed kunnen helpen.

Na ons rondje aten we grill-mat, het nationale eten van de barbecue: pølse met lompe! De vragen werden doorgenomen en iedereen kreeg een kleine premie: chocolade paashaasje. Daarna zijn we nog lekker blijven zitten in het zonnetje.

Niels en Tygo sloten rond half vier aan bij het groepje kinderen en speelden nog even lekker in de sneeuw en op de ingepakte hooibalen. Het zonnetje verdween even vóór vijven achter de berg en toen werd het al gauw frisser. Tijd om naar huis te gaan. Morgen verwachten we nog zo'n prachtige zonnige dag. Nog even bedenken wát we zullen gaan doen, maar naar buiten gáán we!